Door 5 september 2012 2 Comments

Strategisch stemmen, werkt dat?

Tijdens het flyeren en andere contacten met kiezers komt vaak het onderwerp strategisch stemmen in beeld. In een complex, politiek landschap is niets zeker, ook niet als er strategisch gestemd wordt. Bas de Gaay Fortman, oud-lijsttrekker en -fractievoorzitter van de PPR (een partij die in 1990 opging in GroenLinks) schrijft in de Volkskrant van 31 augustus 2012):  ‘Zo was de uitslag in 2006 76 linkse zetels tegenover 74 rechtse zetels. Maar omdat de SP niet regierungsfähig werd geacht, werd al snel duidelijk dat CDA en PvdA weer eens tot elkaar veroordeeld waren. Na drie jaar ruziën brak Balkenende IV. In 2010 bleken de kiezers de links-rechts uitslag te hebben omgezet in 72-78. De PVV werd ‘gedooggeschikt’ bevonden en er kwam een kabinet uit de bus ‘waarbij rechts Nederland de vingers kon aflikken’. Als de twee politieke rampjaren die hierop volgden iets hebben geleerd, dan is het wel dat polarisatie de crisis alleen maar verergert. Bovendien heeft het mislukte gedoogexperiment duidelijk gemaakt dat de optelsom CDA/VVD/PVV/SGP irrelevant is geworden. Deze verkiezingen moeten we op een andere manier tellen: consensuszoekers versus polariseerders.’

Polariseren
Overigens wordt er – in het belang van de grote partijen – vaak afgestuurd op polarisatie en dus de strijd tussen twee grote partijen om strategisch stemmen te veroorzaken. Dat haalt de kleine partijen de wind uit de zeilen en versterkt de grote partijen! Polariseren maakt het echter enorm ingewikkeld om na de verkiezingen met elkaar te gaan regeren, o.a. door alle polariserende uitspraken en beloften die tijdens verkiezingsshows zijn gedaan. De waarheid wordt hierbij vaak geweld aan gedaan.

Het Zwitserse voorbeeld
In Zwitserland doet men het anders en meer MenSwaardig: alle partijen die een zetel haalden, krijgen een plek in het landsbestuur. Elke minister maakt een beleidsplan dat vervolgens aan de volksvertegenwoordiging wordt voorgelegd. Dat is heel wat anders, dan de ‘konijnen uit de hoge hoed’ die ons elke keer weer verrassen na de onderhandelingen. De Zwitsers zijn enorm tevreden over hun democratische systeem. Vergeleken met de Nederlandse politiek valt op dat de politieke structuur omgekeerd is en dus aangestuurd wordt van onderop. Politieke besluitvorming vindt principieel in de gemeente plaats, tenzij het onderwerp de gemeente noodzakelijkerwijs overstijgt, bijvoorbeeld als het gaat om provinciale wegen en onderwijs. Zulke zaken worden op kantonsniveau besloten. Daarnaast zijn er de referenda en volksinitiatieven. Die laatsten zijn overigens de reden dat homeopathie opgenomen werd in het basiszorgpakket!

Strategisch stemmen, helpt dat?
Allereerst moeten we vaststellen dat de Nederlandse democratie zwak is en topdown wordt aangestuurd. Strategisch stemmen versterkt dat beeld en houdt het in stand. Grote partijen hebben geen baat bij vernieuwing en aantasting van hun macht.

  • In 10 jaar is het kabinet 5 keer gevallen door de grote partijen. Partijbelang leek het belangrijkste. Dit kost enorm veel geld door de kosten van de verkiezingen, stagnatie etc. Kennelijk kan men het niet goed uithouden met elkaar en daarom verdienen kleine partijen en nieuwe geluiden kansen.
  • Na elke verkiezingsuitslag bepaalt een kleine groep in de achterkamertjes hoe het regeerakkoord eruit gaat zien. Er wordt daarom enorm veel ingeleverd als het gaat om de beloften van voor de verkiezingen. Uitkomsten blijven dus onzeker door dit soort onderhandelingen en wij als burgers kunnen daar geen enkele invloed op uitoefenen. De reden waarom je op een partij stemde kan dus direct verdampen.
  • Wat leverde strategisch stemmen in het verleden op? Linkse kiezers die in 2006 strategisch voor Bos kozen, kregen Balkenende als premier met Bos erbij. In 2003 werden D66’ers verrast met een centrum-rechts kabinet. Toen Kok premier werd in 1994 en 1998 was het verschil met de VVD dermate duidelijk (6 resp. 7 zetels) dat je je kunt afvragen hoe belangrijk de strategische stem toen was.


Strategisch stemmen maakt ongelukkig!

Kortom: diegene die echte verandering wil, kan beter niet strategisch stemmen maar kan beter stemmen voor vernieuwing! Het stemmen op een kleine partij betekent mogelijk een risico op een ‘verloren’ stem die uiteindelijk naar een andere partij gaat. Dit  kan echter altijd gebeuren, ongeacht wat men heeft gestemd. Er zijn altijd weer stemmen over die herverdeeld worden op basis van een bepaald systeem. Dus veel stemmen komen niet ten goede aan de oorspronkelijk gekozen partij!

Tom Louwerse schrijft in zijn blog: ‘Strategisch stemmen maakt ongelukkig.’ Zijn eindadvies: ‘Uiteindelijk levert strategisch stemmen dus zeer beperkt resultaat op. En je levert er wel je ‘echte’ voorkeur er voor in. Als het gaat om de kleur van de coalitie moet je zelfs zeggen dat ‘strategisch’ op een grote partij stemmen een onverstandige zet is. Je kunt de regering beter naar ‘links’ of ‘rechts’ trekken door op GroenLinks, SP of PVV stemmen. Al met al eindigt de strategische stem eerder in desillusie dan in resultaat: je eerste voorkeur doet het niet goed, en je strategische doel wordt niet bereikt.’

Posted in: Democratisering

2 Comments on "Strategisch stemmen, werkt dat?"

Trackback | Comments RSS Feed

  1. sace9991 schreef:

    enkele boekjes jeugdig kiessysteem uitgereikt ..
    aan div. partijen en ook nationale ombudsman en heer Herman W(65+)

    je begrijpt dat boekjes uitreiken slechts kan helpen als er contact gemakt wordt en met elkaar gesproken in dialoog met 2xmens en 3 maal spirit , sanpt u dit ?

    ergo het doen van spreken ijkt elke mens vanzelf op t betere resultaat …
    dus waarom ver-kiezingen waar afstemmen met elkaar geboden is?

    een oud woord voor dit soort activiteit heet “lullepotten met mekaar”

    dank voor jullie c(h)ampagne
    S’ace

  2. sace9991 schreef:

    inmiddels tellen we de vogels in het land ..
    meer dan 1 miljoen volgens een teletekst bericht ..
    vorige record nog geen 700.000 op de nationale teldag ..
    wat zegt dit ons volk?
    meer tellers of meer vogels te tellen

    Tellen we actieve / schrandere MenSen hier .. tel ik 0 want ik tel niet mee 😉

    leidt ik u al naar vroegevogels pagina ? of weet u zich dan gedaagd??
    zo maar wat suggesties ..

    Wijffels Commissie2013 komt samen op 3master en bevestigt “we zijn gewend”

    U bedoelt we zijn gewend aan de labbekakkerige .. ?
    Nee , u bedoelt : we doen het anders en heeft accountantburooos genoemd
    met percentages “incriminerend opereren”: 70 40 en 30 procent scores
    vergeleken in de benchmark met italie doen we het heel goed …
    glimlach

    enne .. Noorwegen?
    eh, dit is een invalide vergelijking

    toch maar weer eens naar de vogels en bij groeninvest
    link
    http://vroegevogels.vara.nl/Fragment.150.0.html?&tx_ttnews%5Btt_news%5D=349865&cHash=de6aeac4af01781d9cec158a7bd2c652

    de reactievelden zijn in wezen openbaar terrein voor de vrije curator (MenS)

    twiet twiet

Post a Comment

You must be logged in to post a comment.